ابرومتری ( Aberrometry )

ابرومتری به شیوه ی اندازه گیری اختلالات ناخواسته  سیستم اپتیکی اطلاق می شود . سیستم اپتیکی معمولا  از ترکیب چند لنز بوجود می اید . ولی اگر آن را به صورت یک لنز محدب ساده در نظر بگیریم , بهترمی توانیم این اختلالات را که  به انها  Aberration  یا اعوجاج گفته می شود , توضیح دهیم .

در یک لنز محدب ایده آل (  Perfect ) و بدون اعوجاج , اگر نوری موازی به یک طرف آن تابیده شود , در یک نقطه دیگر در آن طرف لنز که نقطه ی کانونی لنز است , متمرکز می شود و تصویر شفافی از نور یا شی ء ایجاد می کند. این خاصیت ایده آل انکساری لنز است . ولی لنزها و سیستمهای اپتیکی و ازآن جمله چشم انسان، معمولا ایده آل و بدون عیب نیستند و ممکن است دارای اعوجاجات ناخواسته باشند.

در یک لنز محدب که دارای انحنا و ضریب انکساری یکنواختی است، نورهای موازی به جای اینکه در یک نقطه یا یک سطح، یعنی فاصله کانونی لنز متمرکز شوند، در چند نقطه تمرکز پیدا می کنند. نور هایی که به محیط لنز می تابند در سطحی نزدیک تر به لنز، و نور های مرکزی، در سطحی دور تر تمرکز پیدا میکنند. در حقیقت محیط یک لنز کروی، قدرت انکساری بیشتری نسبت به مرکز داردو در نتیجه در در تصویر ایجاد شده اعوجاجاتی ایجاد می شود؛ به این نوع اعوجاج، ابریشن اسفریکال (Spherical Aberration) می گویند. برای رفع این عارضه، لنزهای دوربینها و سیستم های پیشرفته را طوری طراحی می کنند تا انکسار نور در مرکز و محیط آن ها بر یک گونه باشد. به این لنزها اسفرییک گفته می شود. اعوجاجات انواع مختلفی دارند و اثر آنها بر سیستم های اپتیکی که از ترکیب لنزها استفاده می کنند، نظیر چشم و تلسکوپها دوچندان است. برای اصلاح اعوجاجات در تلسکوپ ها از لنزهای اسفریک و سایر مکانیسم ها استفاده می شود. برای اصلاح اعوجاجات نیاز به دستگاه هایی است که بتوانند آنها را تشخیص داده و میزان آنها را اندازه گیری کنند. خوسبختانه این دستگاها امروزه دز دسترس بوده و به صورت گسترده در چشم پرشکی استفاده می شوند. 

عیوب اعوجاجی را بایستی از عیوب انکساری جدا و مشخص کنیم. اگر چشم انسان دارای عیب انکساری یا به اصطلاح ضعیف باشد، کل تصاویر در جلو یا پشت شبکیه تشکیل می شوند و باعث ایجاد بیماری نزدیک بینی یا دوربینی می شود. این بیماری ها با عینک، لنز، یا اعمال جراحی لیزری قابل اصلاح هستد؛ ولی اگر عیوب انکساری را با این روش ها برطرف کنیم معمولآ اعوجاجات باقی می مانند و گاهی تشدید هم می شوند و علیرغم افزایش کمیت بینایی، کیفیت بینایی اصلاح نشده یا افت پیدا می کند. در گذشته دستگاه های لیزر و لیزیک فقط قادر به اصلاح عیوب انکساری بودند ولی امروزه دستگاه های پیشرفته قادر به اصلاح اعوجاجات (Aberration) نیز هستند و این به واسطه دستگاه هایی است که می توانند این اعوجاجات را اندازه گیری کنند. دستگاه های ابرومتر همزمان با اندازه گیری اعوجاجات، عیوب انکساری را هم را اندازه گیری می کنند و با انتقال اطلاعات به دستگاه لیزر اگزایمر، با عث اصلاح هر دو نوع عارضه می شوند. به شیوه درمان همزمان عیوب انکساری و اختلالات اعوجاجی، شیوه Customize می گویند و این بدین معناست که درمان، بر اساس خصوصیت اپتیکی چشم هر بیمار طراحی و انجام می شود. در این شیوه میزان نامنظمی های حاصل از قرنیه و نیز لنز را می توان اصلاح نمود.

کلینیک فوق تخصصی چشم پزشکی پارسیان از اولین مراکز کشور بود که به تکنولوژی اندازه گیری و اصلاح Aberration های چشم مجهز گردید و دستگاه های لیزر این مرکز با اتصال به دستگاه Abberomentery قادر به اندازه گیری و اصلاح اینگونه اختلالات همراه با عیوب انکساری هستند.

 

 

 

.....................................................................................................................................................................................

بیومکانیک چشم و قرنیه (Corneal Biomechanics)