لنزهاي تماسي (Contact Lenses)

ميليونها نفر در جهان از لنزهاي تماسي استفاده مي كنند .لنزهاي تماسي بسته به روش زندگي و انگيزه شما مي تواند جايگزيني براي عينك باشند.

لنز تماسي چيست ؟ لنزهاي تماسي كه به آنها عينك هاي نامرئي نيز گفته مي شود ، صفحه هاي پلاستيكي انحنا دار ، مدور ، نازك و شفافي مي باشند كه بر روي قرنيه قرار گرفته و بر لايه اشكي كه قرنيه را مي پوشاند ، شناور مي شوند . سلامت قرنيه و لايه اشكي براي راحتي و وضوح بينائي شما در هنگام استفاده از لنزهاي تماسي بسيار مهم است . لنزهاي تماسي براي اصلاح شرايط زير بكار مي روند :

1-     نزديك بيني ( ميوپي )

2-     دوربيني ( هيپروپي )

3-     آستيگماتيسم منظم

4-     قوز قرنيه ( كراتوكونوس )

انواع مختلف لنزهاي تماسي :

كارخانه هاي متعددي در سراسر دنيا انواع مختلفي از اين لنزها را توليد مي كنند ،‌ ولي به طور كلي به دو دسته تقسيم مي شوند كه شامل لنزهاي سخت و نرم مي باشند .

لنزهاي سخت  :

اين لنزها از نظر قوام ، سفت بوده و قابل تا شدن نيستند و از نظر جنس مواد سازنده به دو دسته تقسيم مي شوند :

1- لنزهاي تماسي PMMA  ، كه امروزه به ندرت استفاده مي شوند.

 2- لنزهاي سخت با قابليت نفوذپذيري نسبت به گاز اكسيژن(RGP) : اين لنزها شامل تركيبي از پلاستيك و ساير مواد از قبيل سيليكون يا پليمرهاي فلوئور مي باشند . اين مواد علاوه بر حفظ شكل لنز ، اجازه عبور اكسيژن را از ميان لنز به قرنيه مي دهند. اين لنزها رطوبت پذير بوده و نسبت به ساير لنزها قدرت سازگاري بالاتري با قرنيه دارند. لنزهاي RGP بهترين انتخاب در موارد آستيگماتيسم بالاي قرنيه و بيماري قوز قرنيه مي باشند . استفاده از اين لنزها طبق نظر پزشك و در بيماراني كه لنز نرم براي آنها مفيد نمي باشد ، تجويز مي گردند. اين دسته از لنزها به علت سختي ماده اوليه لنز قابليت انعطاف ندارند ( مثل لنزهاي نرم تا نمي شوند ) و به همين دليل مدت زمان بيشتري لازم است تا فرد به آنها عادت كند.

لنزهاي نرم :

اين لنزها نرم و قابل انعطاف بوده و تحمل آنها راحت تر است و داراي انواع زير هستند :

1-     لنزهاي با مصرف روزانه : اين لنزها ارزان ترين نوع هستند و شب در هنگام خواب برداشته شده و صبح روز بعد مجددا در چشم گذاشته مي شوند . حداكثر زمان استفاده از اين لنزها 12 تا 18 ماه مي باشد ، بعد از گذشت اين مدت بايستي لنز عوض شود .

2-     لنزهاي با مصرف دراز مدت : اين بنزها در طول شبانه روز قابل استفاده هستند يعني مي توانيد شبها با لنزها بخوابيد اما حداقل هفته اي يكبار براي ضد عفوني و تميز كردن برداشته مي شوند . به دليل مصرف شبانه روزي و افزايش خطر عفونت قرنيه ، استفاده از انها كمتر توصيه مي شود . مدت زمان مجاز براي استفاده از اين لنزها حداكثر يكماه مي باشد.

3-     لنزهاي يكبار مصرف : اين لنزها گرانتر ولي راحت تر و مناسب تر هستند. اين لنزها هر شب برداشته شده و صبح روز بعد گذاشته مي شوند و بر اساس نوع ، به صورت هفتگي يا ماهانه دور ريخته مي شوند . با اين لنزها مي توان بر حسب ضرورت شبها خوابيد ولي به همان نسبت از عمر لنز كاسته مي شود. استفاده از اين لنزها در موارد حساسيت بيمار ارجحيت دارد . لنزهاي رنگي و توريك مي توانند از اين نوع باشند .

4-     لنزهاي توريك : اين لنزها قادر به اصلاح آستيگاتيسم هستند ، اگرچه گاهي به خوبي لنزهاي RGP عمل نمي كنند ولي معمولا كمي گرانتر از ساير لنزهاي تماسي مي باشند و در ميزان اصلاح آستيگماتيسم محدوديت دارند.

5-     لنزهاي رنگي : اين لنزها مي توانند رنگ و ظاهر چشم را تغيير دهند . لنزهاي رنگي خود انواع مختلفي دارند كه عبارتند از : لنزهاي رنگي مرئي ، تشديد كننده ، مات و فيلتر كننده نور . بسياري از اين لنزها فقط جنبه زيبايي داشته و برخي ديگر از آنها براي اصلاح عيوب انكساري ، تغيير نماي ظاهري قرنيه معيوب يا كاهش ناراحتي ناشي از نور بخصوص بعد از ضربه هاي چشمي به كار مي روند .

6-     لنزهاي بانداژ : استفاده از لنز به عنوان بانداژ يا پانسمان ، براي پوشاندن سطح قرنيه بعد از ضربه ، جراحي يا در برخي بيماريهاي خاص با نظر پزشك صورت مي گيرد . اين دسته از لنزها به علت توانايي در نگهداشتن اكسيژن و آب به مدت طولاني در بافت خود، در التيام زخمهاي قرنيه تاثير بسزايي دارند .

خطرات استفاده از لنزهاي تماسي :

لنزهايي كه به صورت دقيق تميز و ضد عفوني نشوند ، خطر عفونت را بالا مي برند . لنزهاي قديمي يا نامتناسب با چشم ممكن است باعث خراشيدگي چشم يا القاء رشد عروق خوني در قرنيه شوند . با توجه به اينكه ممكن است لنز با گذشت زمان تاب برداشته و شكل قرنيه را تغيير دهد ، تناسب لنز تماسي با چشم و قدرت آن ، بايد در فاصله هاي زماني منظم توسط چشم پزشك يا اپتومتريست ارزيابي شود. با توجه به اينكه مصرف همزمان برخي از قطره هاي چشمي با لنز تماسي مكن است عوارضي را به دنبال داشته باشد ، بهتر است استفاده از قطره هاي چشمي طبق نظر پزشك صورت گيرد.

چه كساني نمي توانند از لنزهاي تماسي استفاده نمايند ؟

در صورتيكه داراي شرايط زير باشيد داوطلب مناسبي براي استفاده از لنزهاي تماسي نيستيد :

-          عفونت هاي مكرر چشمي

-          حساسيت يا آلرژي شديد

-          خشكي چشم مقاوم به درمان

-          محيط كا ر بسيار آلوده و غبارآلود

-          ناتواني در گذاشتن و مراقبت از لنز

در پايان توصيه مي شود لنزها را از مراكز ذيصلاح تهيه نموده و از تهيه لنزهاي خود از طريق آرايشگاهها ، بوتيك ها و حتي عينك فروشي ها خودداري نمائيد چراكه ممكن است براي عواقب ناگواري براي شما به همراه داشته باشد .

 

لنزهايي كه در طول شب نزديك بيني را اصلاح ميكنند

Corneal Refractive Therapy يا Orthokeratology درماني غير جراحي است كه از طريق تغيير شكل موقتي قرنيه، نزديك بيني را اصلاح مي كند. تغيير شكل قرنيه سبب مي شود نور بهتر بر روي شبكيه متمركز شده و تصوير بهتري ايجاد شود (بطور كلي تمامي روش هاي اصلاح عيوب انكساري از عينك و كنتاكت لنز تا ليزيك همين كار را مي كنند). در اين روش با استفاده از يك نوع كنتاكت لنز سخت كه نسبت به اكسيژن نفوذ پذير است (Rigid Gas Permeable Contact Lens) نزديك بيني از طريق تغيير انحناي قرنيه و كاهش تحدب آن اصلاح مي شود. تفاوت عمده اين روش با روش هاي جراحي اصلاح عيوب انكساري نظير ليزيك اين است كه روش هاي جراحي دائمي هستند ولي در اين روش در صورت عدم استفاده از لنز، شكل قرنيه پس از سه روز به حالت اوليه باز مي گردد.

هر چند ايده كلي Orthokeratology از چهل سال قبل هم وجود داشته و درمانهايي هم با استفاده از اين روش صورت مي گرفته ولي پيشرفت هاي اخير در تكنولوژي كنتاكت لنز هاي ويژه سبب شد تا در سال 2002 سازمان غذا و داروي آمريكا (FDA) لنز هاي CRT ساخته شده توسط شركت Paragon را براي استفاده در طول شب مورد تأييد قرار دهد. اين لنز اولين لنزي است كه توسط FDA براي استفاده در طول شب و هنگام خواب مورد تأييد قرار مي گيرد. اين لنزها در طول شب شكل قرنيه را اصلاح كرده و بيمار مي تواند در طول روز بدون نياز به لنز يا عينك ديد خوبي داشته باشد. اين لنز ها در ايران بنام "لنزهاي شارژي" معروف شده اند.

تفاوت CRT و Ortho-k

 در هر دو روش از لنزهاي سخت داراي نفوذ پذيري نسبت به اكسيژن (Rigid Gas Permeable Lenses) استفاده مي شود. تفاوت دو روش اين است كه اولا CRT براي استفاده در طول شب توسط FDA تأييد شده است. ثانياً لنز هاي CRT تنها توسط شركت Paragon تولد مي شوند حال آنكه لنز هاي Ortho-k توسط شركت هاي مختلف ساخته مي شوند.

اين لنزها براي چه بيماراني مفيدند؟

اين لنز ها براي تمامي سنين قابل استفاده اند. FDA استفاده از لنز هاي CRT را براي بيماران مبتلا به نزديك بيني تا حداكثر 6 ديوپتر و حداكثر 1.75 آستيگمات مجاز دانسته است. بسياري از پزشكان براي اصلاح نزديك بيني، دوربيني و آستيگاتيسم از ليزيك يا ليزر استفاده مي كنند و با اين روش مخالف هستند ولي تعداد معدودي هم كه با اين روش موافقند معتقدند بهترين كانديد ها براي اين درمان بيماران مبتلا به نزديك بيني خفيف (حدود 4 ديوپتر يا كمتر) هستند.

لنزها چگونه تجويز مي شوند؟

چشم پزشك ابتدا انحنا و پستي و بلندي ها قرنيه را با استفاده از توپوگرافي قرنيه مشخص مي كند. بر اساس نقشه توپوگرافي قرنيه، لنز مناسب تجويز مي شود. گاهي لازم است لنز هاي مختلفي آزمايش شوند تا نهايتا لنز مناسب بدست آيد.

اصلاح ديد چه مدت طول مي كشد؟

شماره چشم بيمار معمولا ظرف 2 هفته يا كمتر 2 تا 3 ديوپتر كاهش مي يابد. پس از اين مدت بيمار بايد لنز را در طول شب و يا ساعاتي از روز استفاده كند تا اصلاح ايجاد شده پايدار بماند. در صورتيكه بيمار استفاده از لنز را متوقف كند قرنيه بيمار بتدريج به شكل اوليه بازگشته و ديد بيمار به وضعيت قبل از درمان باز مي گردد. بيمار ممكن است در آغاز تغيير شكل قرنيه با عوارضي نظير هاله بيني مواجه شود كه ممكن است هيچگاه در طول درمان كاملا برطرف نشود. در مورد اين لنز هم مثل ليزيك كسانيكه مردمك هاي گشادتري دارند بيشتر دچار اين عوارض خواهند شد.

ليزيك يا CRT؟

اگر هدف بيمار راحت شدن از عينك و لنز در طول روز بوده و البته شرايط استفاده از اين لنز را نيز داشته باشد استفاده از CRT مناسب است. ولي اگر بيمار بخواهد بكلي از عينك و لنز استفاده نكند بايد از روش هاي جراحي نظير ليزيك استفاده كند. هر چند اگر بيمار پس از استفاده از لنز تصميم به جراحي بگيرد ممكن است مجبور باشد چندين ما استفاده از لنز را قطع كند تا قرنيه شكل طبيعي خود را باز يابد و سپس اقدام به جراحي كند.

 
Copyright (c) 1397/03/01 persianeyeclinic.com
Ariana Informatics Group - گروه داده ورزي آريانا